Gece Sürüşü, Far Kullanımı ve Sollama: Görmek, Görünmek ve Güvenle Geçmek

Gece yol başka bir yoldur

Gündüz rahatça kullandığınız bir yol, karanlık çöktüğünde bambaşka bir yere dönüşür. Gözünüz uzağı seçemez, mesafe tahmini zorlaşır, yorgunluk daha erken bastırır. Gece sürüşünü güvenli kılan iki şey vardır: farları doğru kullanmak ve sollama gibi riskli manevraları yalnızca görüşün izin verdiği ölçüde yapmak.

Uzun far ve kısa far

Araçlarda iki ana far ayarı bulunur ve her birinin yolu en az ne kadar aydınlatması gerektiği yönetmelikle belirlenmiştir:

• Uzağı gösteren (uzun) far: Yolu en az 100 metre aydınlatır. Yerleşim yeri dışında, aydınlatması olmayan yollarda kullanılır.
• Yakını gösteren (kısa) far: Yolu en az 25 metre aydınlatır. Yerleşim yeri içinde, karşıdan araç gelirken ve öndeki aracı yakından takip ederken kullanılır.

Gözünüz kamaşırsa

Karşıdan gelen bir araç uzun farla yaklaşıyor ve gözünüz kamaşıyorsa ışığa bakmayı sürdürmeyin. Hızınızı azaltın ve bakışınızı yolun sağ kenarına, kenar çizgisine çevirin. Böylece hem şeridinizi korursunuz hem de gözünüzün karanlığa uyumu bozulmaz.

Karşıdaki sürücüyü uyarmak için kısa bir selektör yapılabilir; ama misilleme olarak kendi uzun farınızı açmak iki sürücüyü birden kör eder. Kamaşma geçene kadar yavaş gitmek her zaman daha güvenlidir.

Sis, kar ve tünel

Sisli havada uzun far kullanmak, ışığın sis damlacıklarından geri yansıması nedeniyle görüşü daha da azaltır. Sis, kar ve sağanak yağışta kısa far ile sis farı birlikte kullanılır. Sis farlarını açık havada yakmak ise yasaktır; özellikle arka sis lambası arkadaki sürücüyü rahatsız eder.

Aydınlatılmış bir tünele girerken gündüz bile kısa farlar yakılır; gözün karanlığa alışması zaman alır ve yanan farlar aracınızın diğer sürücülerce görülmesini kolaylaştırır. Yeterince aydınlatılmamış bir tünele girerken ise kanun uzağı gösteren farların yakılmasını ister; karşıdan araç gelince kısa fara geçilir.

Sollama: Önce düşün, sonra geç

Öndeki aracı geçmek trafikteki en riskli manevralardan biridir, çünkü kısa bir süre için karşı yönün şeridini kullanırsınız. Sollamaya karar vermeden önce şu soruların hepsinin cevabı olumlu olmalıdır: Karşı yönden araç gelmiyor mu? Geçişi tamamlayacak kadar uzağı görebiliyor muyum? Arkamdan gelen biri beni sollamaya başlamadı mı? Öndeki araç da sola sinyal vermiş olabilir mi?

Bu sorular geçtikten sonra manevra şu sırayla yapılır:

• İç ve dış aynalar ile kör nokta kontrol edilir.
• Sol sinyal verilir; geçiş öndeki aracın solundan yapılır.
• Geçilen araca yeterli yan mesafe bırakılır ve geçiş mümkün olduğunca kısa sürede tamamlanır.
• Geçilen araç dikiz aynasında görülünce sağ sinyal verilir ve şeride dönülür; geçilen aracın önüne ani kırılarak girilmez.

Sollamanın yasak olduğu yerler

Aşağıdaki yerlerde öndeki aracı geçmek yasaktır:

• Görüşün yetersiz olduğu tepe üstleri ve dönemeçler.
• Yaya ve okul geçitlerine yaklaşırken.
• Kavşaklarda, demiryolu geçitlerinde ve bunlara yaklaşırken.
• İki yönlü trafiğin kullanıldığı köprü ve tünellerde.
• Devamlı çizginin bulunduğu yol kesimlerinde.

Geçilen sürücünün görevi

Sollama tek taraflı bir manevra değildir. Geçilen aracın sürücüsü hızını artıramaz; mümkünse sağa yaklaşarak geçişi kolaylaştırır. Arkadan geçmeye çalışan birine inat edip hızlanmak, iki aracı birden karşı yönün trafiğinin önüne iter.

Sağdan geçmek ise kural olarak yasaktır. Öndeki araç sola dönmek için sinyal verip yolun ortasına yaklaşmışsa sağından geçilebilir. Çok şeritli yollarda yoğun trafikte şeritlerin kendi akışında ilerlemesi de geçme sayılmaz.

Gece sollamasında ek dikkat

Gece karşı yönden gelen aracın uzaklığını ve hızını tahmin etmek gündüzden çok daha zordur; iki far noktası, aracın yakın mı uzak mı olduğunu tam olarak söylemez. Bu yüzden gece sollaması gündüze göre daha uzun bir boş yol gerektirir.

Geçişe başlayana kadar kısa farda kalmak öndeki sürücünün aynalardan kamaşmasını önler. Emin olmadığınız bir anda geçmeyin: Birkaç dakika geç varmak, kafa kafaya bir çarpışma riskinin yanında önemsiz bir bedeldir.